CÁC CHỨNG TÊ LIỆT » Liệt nửa người

ĐÔNG Y ĐIỀU TRỊ DI CHỨNG LIỆT NỬA NGƯỜI


BS PHẠM THỊ MAI: 1.Trúng phong tạng phủ dù chứng thoát hay chứng bế cũng được nhận định đúng để đưa người bệnh đi cấp cứu tại bệnh viện 2. Trúng phong kinh lạc và di chứng bán thân bất toại : do tất cả các nguyên nhân đều được chẩn đoán bát cương, ra pháp trị và phương thang 3. Vừa hồi phục di chứng liệt, vừa chữa nguyên nhân ( nếu nguyên nhân còn  tồn tại ) : cần phối hợp Đông - Tây y  4. Chữa di chứng liệt cần phối hợp đầy đủ: Đông dược, Châm cứu, Xoa bóp, Bấm huyệt, Tập vận động... mới có kết quả cao.
     


ĐÔNG Y ĐIỀU TRỊ DI CHỨNG LIỆT NỬA NGƯỜI 
                                  BS  PHẠM THỊ MAI
         Nguyên trưởng khoa Đông y - Bệnh viện Đà Nẵng


     Đông y gọi tình trạng liệt nửa người là bán thân bất toại, nguyên nhân do di chứng trúng phong ( tạng phủ và kinh lạc ). Phong tồn tại  ngay bên trong cơ thể gọi là nội phong gây ra bệnh, cũng có khi phong từ bên ngoài phối hợp với nội phong để gây bệnh. Sự phân nhóm nguyên nhân theo đông y và tây y  nhằm mục đích, ngay từ đầu, bác sĩ,  nhân viên y tế cùng người nhà và có thể bản thân người bệnh nữa xử lý theo đúng mỗi tình huống bệnh .

     
 NGUYÊN TẮC CHUNG
1. Trúng phong tạng phủ dù chứng thoát hay chứng bế cũng được nhận định đúng để dưa người bệnh đi cấp cứu tại bệnh viện.
2. Trúng phong kinh lạc và di chứng bán thân bất toại : do tất cả các nguyên nhân đều được chẩn đoán bát cương, ra pháp trị và phương thang
3. Vừa hồi phục di chứng liệt , vừa chữa nguyên nhân ( nếu nguyên nhân còn  tồn tại ) : cần phối hợp Đông - Tây y.
4. Chữa di chứng liệt cần phối hợp đầy đủ :  Đông dược , Châm cứu , Xoa bóp , Bấm huyệt , Tập vận động.. . mới có kết quả cao.
5. Chăm sóc vệ sinh và dinh dưỡng ngăn chặn biến chứng  Loét do đè ép. Co rút, co cứng, cốt hóa lạc chỗ. Loãng xương, gãy xương. Viêm tắc tĩnh mạch, huyết khối tĩnh mạch. viêm nhiễm tiết niệu và phổi. 

     Sau đây là các phương thang chữa trúng phong kinh lạc, sẽ được chọn dùng cho từng bệnh nhân , sau khi thầy thuốc đã chẩn đoán xác đinh bệnh danh , chẩn đoán nguyên nhân và kể cả chẩn đoán loại trừ.   

I. LIỆT NỬA NGƯỜI THOÁNG QUA
HOẶC LIỆT NỬA NGƯỜI KÍN ĐÁO.   
     ( Liệt hồi phục trong vòng 24 giờ ) 
 
     Nguyên nhân do cục vữa xơ, huyết khối rất nhỏ làm giảm lưu thông, tắc nghẽn tạm thời, rồi tự tan ra đươc. hoặc co thắt mạch não là giảm lưu lượng tuần hoàn. Biểu hiện đau đầu, choáng váng, yếu tê nửa người rồi tự nhiên hồi phục. 
      Các dấu hiệu này, cần được đánh giá như là tiền triệu của hầu hết các nhóm bệnh lý gây ra liệt nửa người ( trừ nguyên nhân chấn thương ). Vì vậy không thể coi thường, cần điều trị, nếu không sẽ xảy ra tai biến nặng, nhất là nhóm nguy cơ cao ( cao huyết áp, vữa xơ động mạch, hở van hai lá, thiểu năng tuần hoàn tĩnh mạch, cứng mạch ở người già, đang dùng thuocs kháng đông... ) 

GIA GIẢM LINH DƯƠNG GIÁC THANG
Thành phần và sử dụng:  xem trang 345 sách Thiên Gia Diệu Phương.
Pháp trị : bình can tiềm dương, tức phong, trừ đàm. 
Chủ trị : rất hữu hiệu đối với chứng bán thân bất toại do cao huyết áp , cơ thể báo mập , mỡ máu cao.


PHỤC LINH XUYÊN KHUNG THANG
Thành phần và sử dụng:  xem Sổ Bài Thuốc
Pháp trị ; trừ phong, ôn hoá hàn, hoá thấp, hành khí hoạt huyết.
Chủ trị : Trúng hàn thấp gây  trước tý,  tê , liệt , lạnh , co rút chân tay, tim hồi hộp

HÀNH THẤP LƯU KHÍ TÁN
Thành phần và sử dụng:  xem Sổ Bài Thuốc
Pháp trị ; trừ phong, ôn hoá hàn, hoá thấp, hành khí hoạt huyết.
Chủ trị : phong hàn thấp tý, chân tay mềm yếu, tê đau

NGŨ TÝ THANG  ( Thẩm Kim Ngao )
Thành phần và sử dụng:  xem Sổ Bài Thuốc
Pháp trị ; trừ phong, ôn hoá hàn, hoá thấp, hành khí hoạt huyết.
Chủ trị : phong hàn thấp khí nội phục, tay chân yếu, tay chân mỏi, tay chân tê, tay chân mất cảm giác.

II. DI CHỨNG LIỆT NỬA NGƯỜI 
 
HOÀNG KỲ QUẾ CHI NGŨ VẬT THANG ( Kim quỹ yếu lược )
Thành phần và sử dụng:  xem Sổ Bài Thuốc
Pháp trị :Ích khí,ôn kinh thông dương  dưỡng huyết hòa vinh
Chủ trị :Liệt nửa người, chân tay tê dại, đau nhức mỏi.  
Gia giảm :
+ Chứng huyết tý lâu ngày gân co rút, tê dại nặng gia Địa long, Toàn yết, Bạch cương tằm để thông lạc trừ phong.
+ Chứng huyết tý kèm huyết ứ, đau nhiều gia Đào nhân, Hồng hoa, Đơn sâm để hoạt huyết tiêu ứ
+ Di chứng trúng phong, tay chân liệt, tê dại: huyết hư gia Đương qui, Hà thủ ô . Khí hư ; tăng Hoàng kỳ thêm Đảng sâm. Gân cơ teo yếu gia Mộc qua, Đỗ trọng, Ngưu tất. Dương hư gia Phụ tử.

BỔ DƯƠNG HOÀN NGŨ THANG
( Y lâm cải thác)
Thành phần và sử dụng:  xem Sổ Bài Thuốc
Pháp trị : bổ khí huyết , hoạt huyết ,  thông kinh lạc 
* Chủ trị: bán thân bất toại, có chính khí hư làm huyết mạch không thông lợi. rêu lưỡi trắng, mạch hoãn.
* Gia giảm
+ Cơ teo gia Đương qui, Thục địa, Miết giáp, Bạch cương tàm để dưỡng huyết, cường tráng cơ thể
+ Hư hàn gia Thục phụ tử để ôn dương tán hàn
+ Tỳ vị hư nhược gia Đảng sâm, Bạch truật để bổ khí kiện tỳ.
+ Đàm nhiều gia Bán hạ, Bối mẫu, Gừng để hóa đàm  
 + Nói khó, tinh thần không tỉnh táo gia Viễn chí, Thạch xương bồ để khai khiếu hóa đờm.

THẬP TOÀN ĐẠI BỔ GIA VỊ
  Thành phần và sử dụng:  xem Sổ Bài Thuốc
Pháp trị : bổ khí huyết , hoạt huyết ,  thông kinh lạc 
+ Gia Tục đoạn, Cốt toái , Hà thủ ô, Ngưu tất , Hoài sơn, Cam kỷ , Sâm kl. chủ trị : liệt nửa người không cao huyết áp
+ Gia giảm:  bỏ Sâm kl , giảm Đảng sâm, hoàng kỳ , tăng Ngưu tất , gia Sa tiền , Trạch tả. Chủ trị : liệt nửa người không cao huyết áp
+ Gia : Ngũ gia bì , Ý dĩ , Hoài sơn, Mộc qua , Liên nhục, Tỳ giải , Trần bì , Ngưu tất. Chủ trị : khí huyết suy, tê liệt, phù .
+ Gia:  Đào Hồng Đan sâm Xích thược Xuyên khung Tây quy Quế chi Ngưu tất : Hoạt huyết thông linh lạc. Chủ trị : khí huyết suy, tê liệt, có dấu hiệu huyết ứ
HOẠT LẠC ĐƠN ,TIỂU HOẠT LẠC ĐƠN  ( Hòa tể cục phương) 
  Thành phần và sử dụng:  xem Sổ Bài Thuốc
*  Pháp trị  Thông kinh hoạt lạc, ôn tán phong hàn, hoá đàm thấp .
* Chủ trị : Bán thân bất toại mà cơ thể khỏe, dùng bài này có kết quả tốt.
* Gia giảm :
+ Nặng phối hợp ĐẠI TẦN GIAO THANG
+ Can thận khí huyết bất túc, phối hợp ĐỘC HOẠT KÝ SINH THANG
* Không dùng : bệnh lâu ngày, âm hư nội nhiệt, phụ nữ có thai

 PHẦN ĐỌC THÊM 

NHỮNG VIỆC CẦN LÀM GẤP KHI BN CÓ CÁC DẤU HIỆU ĐỘT QUỴ

       Khi  đột ngột có một, hai hay nhiều dấu hiệu sau cần nghĩ đến đột quỵ não :Tê, yếu, liệt ở mặt, tay, chân, méo miệng ( thường ở một bên cơ thể);  Nói : khó, nhảm, không nói được. Không hiểu lời nói;  Giảm hoặc mất thị lực một hoặc cả hai mắt; Đau đầu dữ dội, chóng mặt;  Hôn mê, mất ý thức;  Đôi khi chỉ có các dấu hiệu rất đơn giản dễ bị bỏ qua ( nhất là người bệnh là nữ) đột ngột đau ở mặt hoặc chân, nấc,  buồn nôn; Mệt; Tức ngực; Khó thở; Tim đập nhanh.

+ Gọi xe cấp cứu 115.

+Trong lúc chờ xe đến thực hiện : Tháo răng giả ( nếu có) , nới rộng quần áo, cho nằm đầu cao.Nếu khó thở hay ngừng thở : thổi hơi vào miệng bệnh nhân. Nếu ngừng tim : bóp tim ngoài lồng ngực. Không được cho ăn uống sẽ gây nghẹn hoặc sặc. Chườm đá lạnh lên đầu bệnh nhân. Ngược lại  giữ ấm bàn chân và thân mình ( nếu thời tiết lạnh)  hạn chế  nguy cơ co giật, sốc. Di chuyển BN  nhẹ nhàng nhất là đầu. Những nơi xa đường quốc lộ xe cấp cứu không vào được, cần di chuyển BN bằng võng, không được chở BN trên xe máy.

                                                                                     BS  PHẠM THỊ MAI  

*Bạn có nhu cầu chữa liệt nửa người  bằng :
Thuốc Bắc, Điện châm, Thủy châm, Kết hợp Đông - Tây y.
liên hệ BS Mai  0913.494.474



CÁC BÀI KHÁC
Để lại tin nhắn để được tư vấn